Алматыда «Ұлттық метаболикалық код – 2026» атты ғылыми-практикалық конференция өтті
Алматыда «Ұлттық метаболикалық код – 2026» атты ғылыми-практикалық конференция өтті. Қоғамдық денсаулыққа төнген ең өзекті қауіптердің бірі – метаболикалық бұзылыстар мәселесі кеңінен талқыланды.
Форум 9 сәуір күні Best Western Plus Atakent Park алаңында ұйымдастырылып, кардиология, эндокринология, гастроэнтерология, ішкі аурулар және профилактика саласындағы жетекші мамандарды біріктірді. Пленарлық отырыста С.Ж. Асфендияров атындағы ҚазҰМУ ректоры Марат Шоранов құттықтау сөз сөйледі.
Іс-шараны С.Ж. Асфендияров атындағы ҚазҰМУ, Кардиология және ішкі аурулар ғылыми-зерттеу институты, Ішкі медицина мамандарының қазақ қауымдастығы және Артериялық гипертензия мен кардиоваскулярлық профилактика қоғамы ұйымдастырды.
Форум мазмұны қазіргі таңда тек тар медициналық мәселе емес, кең ауқымды қоғамдық қауіпке айналған жағдайға арналды. Метаболикалық синдром, семіздік, 2-типті қант диабеті, артериялық гипертензия, липид алмасуының бұзылыстары, бауырдың алкогольсіз майлы ауруы және оларға байланысты жүрек-қантамыр тәуекелдері жаңа клиникалық шындықты қалыптастырып отыр. Бұл жағдайда кеш араласудың салдары тым қымбатқа түседі.
Өз сөзінде Марат Шоранов метаболикалық синдромның бүгінде мемлекеттік деңгейдегі басымдық екенін атап өтті. Оның айтуынша, Қазақстандағы әрбір үшінші-төртінші ересек адамда метаболикалық бұзылыстар белгілері бар, халықтың 35%-дан астамы артық салмақ немесе семіздікке шалдыққан, ал 2-типті қант диабеті мен артериялық гипертензия 40 жасқа дейінгі адамдар арасында да жиі кездесуде. Сондықтан алғашқы медициналық-санитарлық көмек дәрігерлерінің рөлі ерекше маңызды: олар тек емдеп қана қоймай, аурудың алдын алуы тиіс.
Сондай-ақ ректор ҚазҰМУ-дың бұл бағытта жүйелі жұмыс жүргізіп жатқанын айтты. 2025 жылдан бастап университетте «Жалпы дәрігерлік практика» және «Терапия» мамандықтары бойынша интернатура іске қосылып, білім беру бағдарламалары халықаралық ACGME құзыреттілік моделіне сай әзірленуде. Бұл модель клиникалық шеберлікті, дәлелді медицинаны, кәсіби коммуникацияны, этика мен жүйелі ойлауды қамтиды.
Форум бағдарламасы да пәнаралық тәсілді нақты көрсетті. Пленарлық отырыста қант диабетін басқарудың цифрлық трансформациясы, семіздіктің жүрек-қантамыр тәуекеліндегі рөлі, метаболикалық синдромға жаңа көзқарастар және артериялық гипертензияны бақылаудың халықаралық тәжірибелері қарастырылды. Кейінгі сессияларда билиарлы-панкреатикалық жүйе, нутритивтік тапшылықтар, жүрек жеткіліксіздігі, заманауи антидиабеттік препараттар, ұйқы мен D дәрумені тапшылығы, ерлер денсаулығы, инфекциялық гепатиттер және ұлттық когорттық зерттеулер талқыланды.
Форумның ауқымын халықаралық сарапшылар құрамы да айқындады. Қазақстан, Қытай, Испания, Грузия, Украина және Ресейден келген мамандар қатысып, пікірталасты жоғары кәсіби деңгейге көтерді.
Бағдарлама аясында пленарлық отырыс, «АГ: ҚР-дағы 5/50 миссиясы» меморандумына қол қою, сондай-ақ екі залда өткен тақырыптық сессиялар ұйымдастырылды. Онда клиникалық стратегиялармен қатар, кардиометаболикалық тәуекелі бар науқастарды жүргізудің практикалық құралдары қарастырылды.
Марат Шоранов атап өткендей, академиялық медицинаның басты миссиясы – білімді нақты нәтижеге әсер ететін деңгейге жеткізу. Форумның негізгі қорытындысы да осы болды: ұлттың метаболикалық денсаулығы жүйелі, дәлелді және пәнаралық тәсілді талап етеді.
